c12k143-01 · s. 15
Sır diye adlandırıyor
Vahiy Mertebelerinden Birinin Birleştirdiği Üç Sırdan Ayrı İki Sırrın Musevi Mertebeden Bilinmesi
İşaret: Üç Sırdan Ayrı İki Sırrın
342. bölümün başlığı.
Sır diye adlandırıyor
Vahiy Mertebelerinden Birinin Birleştirdiği Üç Sırdan Ayrı İki Sırrın Musevi Mertebeden Bilinmesi
İşaret: Üç Sırdan Ayrı İki Sırrın
342. bölümün başlığı.
Sır diye adlandırıyor
Muhammedi Mertebeden, Mağfiret Sırlarından İki Sırrın Menzilinin Bilinmesi
İşaret: Mağfiret Sırlarından İki Sırrın
344. bölümün başlığı.
Marifet ilmine özgü
surenin zatım ve benim hakikatim olduğunu gördüm, benden başkası değildi o!
İşaret: sûrenin zatım ve benim hakikatim olduğunu gördüm
Dost'un Halep'te İhlas sûresiyle yaşadığı tecellî.
Sır diye adlandırıyor Açıklamamayı seçiyor
İhlasın sırrı Allah'ın bilgisini âlemden, daha doğrusu âlemdekilerin çoğundan gizlediği kader sırrıdır.
İşaret: İhlasın sırrı
İhlâs sûresinin sırrı olarak kader sırrı.
Tarif edilemez diyor
O'nu bilmek O'nu bilmemek demektir.
İşaret: O'nu bilmek O'nu bilmemek demektir
Kadîm ve hâdis tanımı bağlamında Allah'ı bilmek.
Marifet ilmine özgü
Bu konu, marifetin özüdür.
İşaret: marifetin özüdür
Allah'ın günahı bağışlaması ve günahın hükmünün kula bir daha dönmemesi.
Marifet ilmine özgü
Bu menzil, tevhit ve nurlar menzillerindendir. Allah Teala beni ona iki kez soktu.
İşaret: Allah Teala beni ona iki kez soktu
346. bölümün menzili ve cisim ile ceset farkı.
Sır diye adlandırıyor
Her şeyi sapasağlam yapan Allah'ın yaratmasının ne kadar sırlı olduğuna bakınız!
İşaret: ne kadar sırlı
Ruhların berzah ve ahiret bedenleriyle farklılaşıp ilk birliğe dönmemesi.
Marifet ilmine özgü
Üstünlüğümüz ise bilgidedir. Çünkü biz bilgimizi o mübarek gecenin son üçte birinde gerçekleşen tecelliden aldık.
İşaret: gecenin son üçte birindeki tecelli
Bu neslin bilgideki üstünlüğü.
Açıklamamayı seçiyor
Hızır'ı tanıyıp Hızır'ın tanımadığı kullar var!
İşaret: Hızır'ın tanımadığı kullar
Velilerin peygamberlere göre kademeleri.
Ehline mahsus
Fakat Allah, Allah ehli başkalarından ayrışsın diye, iddia perdelerini geride bırakır.
İşaret: Allah ehli
Inayet perdeleri ve iddiaların perdesi.
Ehline mahsus
Zevk sahibinin sözü, ilahi haberlere mutabık olmalıdır.
İşaret: Zevk sahibi
Zevk ve ilahi haber; zevkten yoksun yol ehlinin zevki inkârı.
Ehline mahsus
Hak kullarına ancak kendilerini bilme ölçüsünde zuhur eder.
İşaret: kendilerini bilme ölçüsünde
Ebû Yezîd'i bir kere görmenin Allah'ı bin kere görmekten daha iyi olduğu sözü.
Açıklamamayı seçiyor Uyarıyor
Dost bu makamda sır ve edep gerektiğini belirtiyor
İşaret: sır ve edep
351. bölümün menzilinde mümkünün Rabbine boyun eğmesi.
Marifet ilmine özgü
İmanı "nurani bir keşif" diye anlatıyor
İşaret: nurani bir keşif
İmanın zevali kabul etmeyen ilahi nur olarak tarifi.
Marifet ilmine özgü Ehline mahsus
Dost bunu, bu yolun ehli adına meydana gelebilecek marifetin özü olarak sunuyor.
İşaret: marifetin özü
Kulun susup Hakkın sürekli konuştuğunu duyması.
Uyarıyor
Dost bu müşahedede ilahî-meşru teraziyi bilmekten başka hiçbir şeyin kaldıramayacağı gizli bir tuzak olduğunu söylüyor.
İşaret: gizli bir tuzak
Hakkı her şeyde görenlerin görmesinin terazi ile olması.
Ehline mahsus
bu dönüş ise insanın bütün hallerinde gerçekleşen genel dönüştür, sıradan insanlar tarafından değil özel insanlar tarafından bilinir
İşaret: özel insanlar tarafından bilinir
Tövbe dönüşünden ayrı, bütün hallerde gerçekleşen genel dönüş.
Ehline mahsus
bunu ancak geniş ilahi arza yerleşen yapabilir
İşaret: geniş ilahi arza yerleşen
Kulluğun kulun zatı oluşu ve zatının hakkını yerine getirmek.
Açıklamamayı seçiyor
Dost, Allah'ın kullarından bir kısmının halden hale geçerken Hakkı şe'nlerinde yaratıkların kendilerini tanımayacağı şekilde müşahede ettiğini ve bu yüzden sürekli meçhul kaldığını anlatıyor
İşaret: sürekli meçhul kaldığını
Halden hale geçerken tanınmayan Allah kulları.
Ehline mahsus
ilahi zati tanımları yalnız "rüyet ehli"nin bildiğini söylüyor
İşaret: rüyet ehli
İlahi zati tanımlar ve Ebû Yezîd-i Bistâmî'nin müşahedesi.
Marifet ilmine özgü
Allah bana isimlerin kendi isimleri olduğunu bildirdi.
İşaret: Allah bana bildirdi
Kutub'un hâli ve isimlerin gerçekte Allah'a ait oluşu.
Marifet ilmine özgü Açıklamamayı seçiyor
Şahdamarından daha yakın olanın üstüne perde ve örtü çekilir mi? Hak senden senin vasıtanla perdelenir. Sen O'nun senin üzerindeki örtüsüsün.
İşaret: Hak senden senin vasıtanla perdelenir
İki rahmet kapısı ve 'Sonra ona şöyle denildi' hitapları.
Marifet ilmine özgü
Dost, Allah'ı bilenlerin büyük kısmının "Hak kulların niteliklerine iner" dediğini, hakikatlerin ve keşfin bunu kabul etmediğini söylüyor
İşaret: garip bir bilgi; keşif
Hakkın kulların niteliklerine inmesi ya da kulların Hakkın niteliklerine yükselmesi.
Ehline mahsus
Dost bu müşahedenin nadir olduğunu, zevk yoluyla bu makama sahip tek kişi görmediğini, eşi Meryem b. Muhammed b. Abdün'ün bir kişi bildirdiğini aktarıyor
İşaret: nadir; zevk yoluyla
Hakkı kendisinin aynı olarak görürken aynı olmadığını görme müşahedesi.
Ehline mahsus Açıklamamayı seçiyor
Bu makam Melâmîlere aittir; onlar bu konuda hepsinin en üstünüdür, çünkü onlar âdet içinde âdeti aşanlardır.
İşaret: Bu makam Melâmîlere aittir
Üç tılsımı (fikir, hayal, âdet) aşan grup.
Açıklamamayı seçiyor
hükmün hangi ilahi isme dayandığını bilmediğini, bunun bildirilmediğini ve bildirilmeyeni aktarmayacağını belirtiyor (özet)
İşaret: bildirilmeyeni aktarmayacağını
Üç binlik bir ilahi hükmün dayandığı ismin bildirilmediği, bu yüzden aktarılmadığı.
Marifet ilmine özgü
Müşahede yoluyla bir kelimenin gümüş, bir kelimenin altın yapılıp yazıldığını gördüğünü, bunların cennette belli sürenin geçmesiyle ortaya çıkacak hâl ve hükümler olduğunu anladığını aktarıyor (özet)
İşaret: Müşahede yoluyla
Müşahedede gördüğü altın ve gümüş kelimelerin cennetteki hâl ve hükümlere işaret ettiği.
Ehline mahsus Marifet ilmine özgü Uyarıyor
Bilginin bir kısmı saklı bilgidir, onu Allah'ı bilenler bilebilir. O bilgiyi söylediklerinde, sadece Allah'tan gafil olanlar onu inkâr eder.
İşaret: saklı bilgidir, onu Allah'ı bilenler bilebilir
Yalnız Allah'ı bilenlerin bilebileceği saklı bilgi hadisi; kilitleri Allah'ı bilenlerin kalpleridir.
Ehline mahsus
gizli olanı keşif ehli algılar (özet)
İşaret: keşif ehli algılar
Âlemdeki başkalaşmaların gizli olanını yalnız keşif ehlinin algılaması.
Açıklamamayı seçiyor
Allah kendisi adına bu lafzı kullanmış olsa bile O'nun için "istihale", başkalaşma lafzı kullanılmaz; Dost "bu sınırda dururuz" diyor (özet)
İşaret: bu sınırda dururuz
Hakk'a başkalaşma lafzının nispet edilmemesi.
Sır diye adlandırıyor
356. Bölüm "Üç Gizli Sırrın Menzili"ni anlatıyor (özet)
İşaret: Üç Gizli Sırrın Menzili
356. Bölümün başlığındaki üç gizli sır.
Sır diye adlandırıyor
Allah kadınları Hz. Muhammed'e sevdirdi ve bu sevgi 'ihtisas' sırlarındandır.
İşaret: 'ihtisas' sırlarındandır
Kadınların sevdirilmesinin ihtisas sırlarından sayılması.
Sır diye adlandırıyor Marifet ilmine özgü
Dost bu sırrın keşfinin gayesini, eşyanın Allah katından nasıl sudur ettiğini nefs aynasında görmek olarak anlatıyor (özet)
İşaret: bu sırrın keşfinin
Ölçmenin Allah'a, görmenin ayna olan insana ait olduğu sırrın keşfi.
Sır diye adlandırıyor
Bölüm başlığında "iki Musevi sır"dan söz ediliyor (özet)
İşaret: iki Musevi sır
357. Bölüm başlığındaki iki Musevi sır; bölüm hayvan ve cansızların gizli natıklığını anlatır.
Marifet ilmine özgü
Bu bilginin gerçeklemesinin yegâne yolu ise ezeli inayettir. Bu inayet sana kendisini kabul etmeni sağlayacak tam bir istidat ihsan eder.
İşaret: yegâne yolu ise ezeli inayettir
Mümkünlerin kendi hâlleri üzere bilinmesinin yalnız Allah'ın zâtından göstermesiyle, keşifle olması.
Sır diye adlandırıyor
Dost burada "garip ilâhî bir sır" bulunduğunu söylüyor (özet)
İşaret: garip ilâhî bir sır
Garkad ağacı hadisinde ağaçların da rahmeti uman ve komşu hakkına riayet eden olması.
Ehline mahsus Tarif edilemez diyor
Allah'ın her surete verdiği özel bilgiler, aktarılmayan ve yalnız tadanın bildiği zevk ilimleridir; bu tahsisten "ihtisas cennetleri" var olmuştur. (özet)
İşaret: aktarılmayan ve yalnız tadanın bildiği zevk ilimleridir
Her surete verilen özel bilgilerin aktarılamayan zevk ilmi olması.
Sır diye adlandırıyor
358. Bölüm, "nurları, yerleşimleri, dolunayları farklı üç sır" başlığıyla açılıyor (özet)
İşaret: üç sır
358. Bölümün başlığındaki üç sır.
Marifet ilmine özgü Tarif edilemez diyor
Allah'ın bu yoldan ancak keşif ve müşahedeyle bilindiğini söylüyor: "Nazari deliller bakımından -kendisi değil- hükmü bilinebilir."
İşaret: ancak keşif ve müşahedeyle bilindiğini
Allah'ın zâtının nazari delille değil keşif ve müşahedeyle bilinmesi.
İşaretle söylüyor
359. Bölüm, "Kızım sana diyorum, gelinim sen işit" başlığını taşıyor (özet)
İşaret: Kızım sana diyorum, gelinim sen işit
359. Bölümün dolaylı hitap atasözüyle başlayan başlığı.
Açıklamamayı seçiyor Uyarıyor
Şeyh ile mürid bahsinde şeyhin, müridde sureti gerektiren mana bulunduğunu müridden gizlemesinin farz olduğunu anlatıyor: bildirirse mürit mana olmaksızın suretle zuhur eder, hatalar ve karışıklıklar ortaya çıkar (özet)
İşaret: gizlemesinin farz olduğunu
Şeyhin müridden gizlemesi gereken mana.
Marifet ilmine özgü Sır diye adlandırıyor
Hakîm et-Tirmizî'nin Hakk'ı böyle bilip bu keşfe "mülkün mülkü" adını verdiğini aktarıyor (özet)
İşaret: bu keşfe "mülkün mülkü" adını verdiğini
Perdelerin kalkmasının yakacağı hadisi ve bunun keşfinin 'mülkün mülkü' diye adlandırılması.
Tarif edilemez diyor
Bu nedenle insanın bâtını hiçbir zaman bilinemez.
İşaret: hiçbir zaman bilinemez
İnsanın bâtınının, gaybte kalan kısmı olduğu için bilinemeyeceği.
İşaretle söylüyor
"ol" ayetinde üç harften ikisi görünür, biri gizlidir (özet)
İşaret: biri gizlidir
'Kün' sözünde üç harften birinin gizli olması.
Ehline mahsus
Allah'a misal verilmesinin yasak olduğunu ("Çünkü Allah bilir de siz bilmezsiniz") ve misal verebilenlerin yalnız nebiler ve veliler olduğunu anlatıyor (özet)
İşaret: misal verebilenlerin yalnız nebiler ve veliler olduğunu
Allah'a misal vermenin yalnız nebi ve velilere mahsus olması.
Ehline mahsus Marifet ilmine özgü
Allah'ı "Allah" ismiyle zikrederken yanmayı duyusal olarak hissetmiş, "Artık O vardı, ben yoktum" (özet)
İşaret: Artık O vardı, ben yoktum
İttisal sayesinde Hakk'ın duyma ve görme olarak zuhur ettiği 'zevk'.
Ehline mahsus
sekizincide "O'na sor" ayetini, yani şeyin hakikatini zevk sahibine sormayı (özet)
İşaret: zevk sahibine sormayı
Bir şeyin hakikatinin zevk sahibine sorulması.
Marifet ilmine özgü
Kalp keşfe bağlı olarak secde ederse, hiçbir zaman dünya veya ahirette secdesinden başını kaldırmazken keşif olmadan secde ederse, başını kaldırır.
İşaret: keşfe bağlı olarak
Keşfe bağlı ve keşifsiz kalp secdesi arasındaki fark.
Marifet ilmine özgü
Keşfe göre meşiyet sahibinin Allah olduğunu, kulun kendinde bulduğu iradenin Hakk'ın iradesinden başkası olmadığını söylüyor (özet)
İşaret: Keşfe göre
İradenin sahibinin keşfe göre Allah olması.